🩸การให้เลือดและส่วนประกอบของเลือด (Blood Transfusion)

🩸การให้เลือดและส่วนประกอบของเลือด (Blood Transfusion)

คือ การให้เลือดหรือส่วนประกอบของเลือดเข้าสู่ร่างกายผู้ป่วยทางหลอดเลือดดำ เพื่อทดแทนสิ่งที่ขาดหรือสูญเสีย และแก้ไขภาวะคุกคามชีวิต

────────────────────────

1️⃣ ส่วนประกอบของเลือดที่ให้บ่อย

1. Packed Red Cells (PRC)

👉 เพิ่มความสามารถในการนำออกซิเจน

ใช้ในกรณี:

• ซีดมาก (Hb ต่ำ)

• เสียเลือดเฉียบพลัน

• มีอาการเหนื่อย ใจสั่น หน้ามืดจากภาวะโลหิตจาง

2. Platelet Concentrate

👉 เพิ่มเกล็ดเลือด ป้องกัน/หยุดเลือดออก

ใช้ในกรณี:

• เกล็ดเลือดต่ำมาก

• มีเลือดออก

• ผู้ป่วยมะเร็ง/เคมีบำบัด

3. Fresh Frozen Plasma (FFP)

👉 ให้ปัจจัยการแข็งตัวของเลือด

ใช้ในกรณี:

• เลือดออกจากการขาด clotting factors

• DIC

• ตับวาย

• INR สูงร่วมกับมีเลือดออก

4. Cryoprecipitate

👉 มี fibrinogen สูง

ใช้ในกรณี:

• Fibrinogen ต่ำ

• DIC

• Massive transfusion

────────────────────────

2️⃣ หลักการสำคัญก่อนให้เลือด

✔ ตรวจสอบคำสั่งแพทย์

✔ ตรวจหมู่เลือด (ABO, Rh) และ Crossmatch

✔ ตรวจสอบชื่อ-นามสกุล HN เลขถุงเลือด ตรงกัน 2 คน

✔ ประเมินสัญญาณชีพก่อนให้

✔ ใช้สายให้เลือดเฉพาะ (มี filter)

❗ ห้ามผสมเลือดกับยาอื่น

❗ ใช้ Normal Saline 0.9% เท่านั้น

────────────────────────

3️⃣ การพยาบาลขณะให้เลือด

⏱ 15 นาทีแรก สำคัญที่สุด

• เริ่มช้า ๆ

• เฝ้าระวังใกล้ชิด

ติดตาม:

• ไข้

• หนาวสั่น

• ผื่น คัน

• หายใจลำบาก

• แน่นหน้าอก

• ปวดหลัง

• ความดันตก

ตรวจสัญญาณชีพ:

• ก่อนให้

• 15 นาทีแรก

• ทุก 30–60 นาที

• หลังให้เสร็จ

ให้เลือด 1 unit ควรเสร็จภายใน 4 ชั่วโมง

────────────────────────

4️⃣ ภาวะแทรกซ้อนที่ต้องรู้

🔴 Acute Hemolytic Reaction (อันตรายที่สุด)

สาเหตุ: หมู่เลือดไม่เข้ากัน

อาการ: ไข้ หนาวสั่น ปวดหลัง ปัสสาวะสีเข้ม BP ตก

การจัดการ:

• หยุดเลือดทันที

• เปิดเส้นด้วย NSS ใหม่

• รายงานแพทย์

• ส่งถุงเลือดตรวจ

🟡 Febrile Non-Hemolytic

ไข้ หนาวสั่นเล็กน้อย

🟢 Allergic Reaction

ผื่น คัน ลมพิษ

🔵 Anaphylaxis

หายใจลำบาก ช็อก

🟣 TACO (น้ำเกิน)

หอบ บวม BP สูง ฟังปอดมี crackles

🟤 TRALI

หอบเฉียบพลัน ปอดบวมน้ำแบบไม่ใช่หัวใจ

────────────────────────

5️⃣ ข้อควรจำสำหรับพยาบาล

💡 อย่าทิ้งผู้ป่วยช่วง 15 นาทีแรก

💡 ถ้ามีอาการผิดปกติ → หยุดทันที

💡 บันทึกเวลาเริ่ม–สิ้นสุด

💡 ประเมินภาวะ overload โดยเฉพาะผู้สูงอายุ / HF

────────────────────────

#การให้เลือด

#BloodTransfusion

#ส่วนประกอบของเลือด

#PRC

#Platelet

#FFP

#Cryoprecipitate

#TransfusionNursing

#การพยาบาล

#NurseShortNote

#ความปลอดภัยผู้ป่วย

#PatientSafety

#HemolyticReaction

3/2 แก้ไขเป็น

... อ่านเพิ่มเติมการให้เลือดถือเป็นขั้นตอนที่สำคัญและจำเป็นในวงการแพทย์ โดยเฉพาะในกรณีฉุกเฉินหรือผู้ป่วยที่ขาดเลือดในสภาวะวิกฤต จากประสบการณ์ทำงานด้านการพยาบาล การเข้าใจองค์ประกอบของเลือดแต่ละชนิดและวิธีการจัดการอย่างถูกต้องช่วยเพิ่มความปลอดภัยให้กับผู้ป่วยอย่างมาก ตัวอย่างเช่น Packed Red Cells (PRC) มีหน้าที่หลักในการเพิ่มปริมาณเม็ดเลือดแดงซึ่งช่วยในการนำส่งออกซิเจนไปยังอวัยวะต่างๆ หากผู้ป่วยมีอาการซีดมาก หรือเกิดการเสียเลือดเฉียบพลัน จำเป็นอย่างยิ่งที่จะต้องให้ PRC อย่างเหมาะสม การให้ Platelet Concentrate จะสำคัญมากในกรณีที่ผู้ป่วยมีเกล็ดเลือดต่ำหรือมีอาการเลือดออก เนื่องจากเกล็ดเลือดมีบทบาทสำคัญในการหยุดเลือดและซ่อมแซมหลอดเลือดที่เสียหาย การให้ Fresh Frozen Plasma (FFP) และ Cryoprecipitate จะเน้นด้านการเพิ่มปัจจัยในการแข็งตัวของเลือด เช่น fibrinogen ที่มีความสำคัญในผู้ป่วยที่มีภาวะ DIC หรือตับวาย เพื่อป้องกันการเกิดเลือดออกที่อาจคุกคามชีวิต สิ่งที่พยาบาลทุกคนต้องตระหนักและจริงจังอย่างยิ่ง คือการปฏิบัติตามขั้นตอนก่อนเริ่มให้เลือดเช่น การตรวจสอบคำสั่งแพทย์, การตรวจหมู่เลือดและการ crossmatch, การเช็คข้อมูลถุงเลือดให้ตรงกับผู้ป่วยอย่างถูกต้องสองคน ซึ่งขั้นตอนเหล่านี้ช่วยป้องกันการให้เลือดผิดหมู่และลดความเสี่ยงของภาวะแทรกซ้อนที่รุนแรง นอกจากนี้ การเฝ้าระวังอาการผิดปกติอย่างใกล้ชิดในช่วง 15 นาทีแรกของการให้เลือดถือเป็นช่วงเวลาสำคัญที่สุด เพราะหลายครั้งภาวะแทรกซ้อนจะเกิดในช่วงนี้ เช่น อาการไข้อ่อนๆ ผื่นลมพิษ หรือปัญหาหายใจ การติดตามสัญญาณชีพในทุกช่วงเวลาที่ให้เลือดและหลังให้เสร็จสิ้นช่วยให้พยาบาลรับรู้และจัดการกับภาวะแทรกซ้อนอย่างทันเวลา อีกหนึ่งประเด็นที่ได้รับคำแนะนำอย่างชัดเจน คือการห้ามผสมเลือดกับยาอย่างเด็ดขาดและใช้สารละลาย Normal Saline 0.9% เท่านั้นในการล้างสายให้เลือด ช่วยลดโอกาสที่เม็ดเลือดจะถูกทำลายหรือเกิดปฏิกิริยาที่ไม่พึงประสงค์ จากประสบการณ์ที่ได้ปฏิบัติงานจริง การให้เลือดนั้นไม่เพียงแต่เป็นการถ่ายเลือดเข้าสู่ร่างกาย แต่ยังต้องอาศัยความรู้ความเข้าใจในด้านความปลอดภัยและการดูแลอย่างละเอียดตั้งแต่เริ่มจนจบเพื่อให้เกิดประสิทธิผลสูงสุดและลดความเสี่ยงต่อผู้ป่วย ท้ายที่สุดการสื่อสารที่ดีกับผู้ป่วยและญาติเป็นสิ่งสำคัญ ทั้งในการอธิบายเหตุผล วิธีการ และความเสี่ยงที่อาจเกิดขึ้น ช่วยให้ผู้ป่วยมีความเข้าใจและร่วมมือในการรักษา การให้เลือดอย่างถูกวิธี เป็นหนึ่งในภารกิจสำคัญที่พยาบาลต้องดูแลด้วยความใส่ใจและความรับผิดชอบสูงสุด

ค้นหา ·
การพยาบาลผู้ป่วยหลังให้เลือด