จากประสบการณ์ส่วนตัวของคนที่ได้เห็นคนรอบข้างสูงวัยหลายคน ผมพบว่าเมื่อคนเรามีบุญวาสนาหรือโชคดีในชีวิตจริง ๆ จะมีลักษณะเด่นๆ เหล่านี้ที่ทำให้ชีวิตในวัยชรามีความสุขมากขึ้นอย่างชัดเจน ข้อแรกคือ "มีเงินใช้เอง" ไม่ต้องพึ่งใคร นั่นหมายถึงการวางแผนการเงินตั้งแต่ตอนยังหนุ่มสาว เช่นการเก็บออมและลงทุนอย่างเหมาะสม ทำให้เมื่อเกษียณแล้วไม่ต้องกังวลเรื่องค่าใช้จ่ายในชีวิตประจำวัน ข้อที่สอง "ไม่เจ็บไม่ป่วย" หรือมีสุขภาพที่แข็งแรงพอสมควร เป็นผลจากการดูแลสุขภาพที่ดีทั้งในเรื่องอาหาร การออกกำลังกาย และการพักผ่อนเพียงพอ ต่อมาต้องขอเน้น "กินอิ่มนอนหลับ ไม่มีหนี้" ซึ่งหมายถึงชีวิตที่เรียบง่าย ไม่ฟุ่มเฟือย ไม่ก่อหนี้สินจนเกินตัว ทำให้จิตใจสงบและไม่มีภาระกังวล ข้อที่สี่ที่น่าประทับใจคือ "ยังมีคนคิดถึง" แปลว่าคนสูงวัยเหล่านั้นยังได้รับความรักและการดูแลจากครอบครัวหรือคนรอบข้าง ไม่ถูกทอดทิ้งให้โดดเดี่ยว และสุดท้าย "ได้ใช้ชีวิตกับสิ่งที่รัก" คือการได้ทำกิจกรรม หรืออยู่ในบรรยากาศที่ทำให้ใจสงบ เช่น การปลูกต้นไม้ เล่นกับหลาน หรือได้อยู่บ้านที่อบอุ่น ทุกข้อล้วนส่งเสริมให้บั้นปลายชีวิตเป็นช่วงเวลาที่สงบสุขและมีความหมายมากขึ้น ในมุมมองส่วนตัว ผมเชื่อว่าการเตรียมตัวตั้งแต่เนิ่นๆ ทั้งทางกายและใจ เป็นกุญแจสำคัญที่จะนำพาชีวิตสู่ความสมบูรณ์แบบแบบนี้ได้จริงๆ