29 ต.ค.2568
กทม. จับมือกระทรวงทรัพยากรฯ–สภาอุตสาหกรรม–ค่ายรถยนต์ เปิดตัวโครงการ Green List Plus “โปรสู้ฝุ่น PM2.5”เดินหน้าขับเคลื่อนเมืองสีเขียว รณรงค์ตรวจสภาพรถลดฝุ่น PM2.5 สร้างกรุงเทพฯ อากาศดีอย่างยั่งยืน พร้อมเดินหน้า 10 มาตรการเข้ม ลดมลพิษทางอากาศ ชวนประชาชนตรวจเช็กเครื่องยนต์
นายชัชชาติ สิทธิพันธุ์ ร่วมแถลงข่าวโครงการ Green List Plus “โปรสู้ฝุ่น PM2.5” ยกระดับมาตรการรับมือสถานการณ์หมอกควันและฝุ่นละออง ในพื้นที่กรุงเทพมหานคร ปี 2569 โดยมี นายสุชาติ ชมกลิ่น รองนายกรัฐมนตรีและรัฐมนตรีว่าการกระทรวงทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม นางสาวยุพิน บุญศิริจันทร์ ประธานกลุ่มอุตสาหกรรมยานยนต์ สภาอุตสาหกรรมแห่งประเทศไทย และนายสุรินทร์ วรกิจธำรง อธิบดีกรมควบคุมมลพิษ ร่วมแถลงข่าว ณ ห้องประชุมศักดิ์สิทธิ์ ตรีเดช ชั้น 2 กรมควบคุมมลพิษ กระทรวงทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม เขตพญาไท
ผู้ว่าฯ ชัชชาติ กล่าวเพิ่มเติมว่า จากการที่คณะกรรมการสิ่งแวดล้อมแห่งชาติ ประกาศให้กรุงเทพมหานครเป็นเขตควบคุมมลพิษในช่วงเดือนพฤศจิกายนถึงเดือนมีนาคมของทุกปี วันนี้ทุกภาคส่วนที่เกี่ยวข้อง ทั้งหน่วยงานภาครัฐ ภาคเอกชน ได้มาร่วมกันขับเคลื่อนโครงการ “Green List Plus โปรสู้ฝุ่น ลด PM2.5” รวมทั้งมาตรการอื่น ๆ เพื่อลดและขจัดมลพิษในกรุงเทพมหานคร ซึ่งได้จัดกลุ่มมาตรการเป็น 4-3-3 คือ 4 กฎหมายเข้ม 3 ร่วมมือรอบด้าน และ 3 ปกป้องสุขภาพประชาชน รวมเป็น 10 มาตรการ ดังนี้
1. โครงการรถคันนี้ลดฝุ่น เป็นความร่วมมือของทุกภาคส่วนต่อเนื่องปีที่ 3 ซึ่งวันนี้ได้พัฒนาเป็น Green List Plus สำหรับรถ 4 ล้อ จึงอยากเชิญชวนให้นำรถมาเปลี่ยนน้ำมันเครื่องและไส้กรองอากาศ ณ ศูนย์บริการที่เข้าร่วม อาทิ ค่ายรถยนต์ ฮอนด้า โตโยต้า อีซูซุ ฟอร์ด นิสสัน ซูซูกิ มาสด้า มิตซูบิชิ ฮีโน่ สถานีจำหน่ายน้ำมันปตท. บางจาก เซลล์ พีที ศูนย์บริการบีควิก และบริษัทอื่น ๆ เพื่อรับส่วนลดค่าแรง ค่าอะไหล่ หรือตามเงื่อนไขที่กำหนด ตั้งแต่วันที่ 1 พฤศจิกายน 2568 ถึงวันที่ 31 มกราคม 2569 โดยตั้งเป้าหมายไว้ 500,000 คัน พร้อมทั้งลงทะเบียน Green List Plus เพื่อรับใบรับรองบัญชีสีเขียว สำหรับรถ 4 ล้อ และนำไปรับสิทธิประโยชน์เพิ่มเติมจากเดอะมอลล์ กรุ๊ป เซ็นทรัลพัฒนา ซีพีแอ็กซ์ตร้า BTS AIS หรือบริษัทอื่น ๆ ที่เข้าร่วมโครงการ เช่น เพิ่มชั่วโมงจอดรถฟรี หรือรับ Gift Voucher เป็นต้น
2. มาตรการเขตมลพิษต่ำ (LEZ) จากเดิมห้ามรถตั้งแต่ 6 ล้อขึ้นไป วิ่งเข้าพื้นที่วงแหวนรัชดาภิเษก เป็นห้ามวิ่งเข้าพื้นที่กรุงเทพมหานครทั้ง 50 เขต ยกเว้นรถที่ลงทะเบียนบัญชีสีเขียว (Green List) ซึ่งได้เปิดลงทะเบียนผ่านเว็บไซต์ https://lez.bangkok.go.th ตั้งแต่วันที่ 20 ตุลาคม 2568 ที่ผ่านมา มีรถ 6 ล้อขึ้นไป ลงทะเบียนแล้วกว่า 4,600 คัน
3. มาตรฐานค่าควันดำ จากเดิมไม่เกินร้อยละ 30 เป็นไม่เกินร้อยละ 20 ต้องขอบคุณกระทรวงทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม ที่ช่วยผลักดันกฎหมายจนสำเร็จลุล่วงและมีผลบังคับใช้ในวันที่ 1 พฤศจิกายน 2568 เป็นต้นไป แต่ยังมีกฎกระทรวงอีกฉบับที่ต้องร่วมกันผลักดันต่อไป เพื่อลดระยะเวลารถที่ปล่อยควันดำเกินมาตรฐานออกมาวิ่งใช้งาน
4. สถานที่ก่อสร้าง โรงงาน และสถานประกอบการ รถที่ใช้งานทุกคันจะต้องมีค่าควันดำไม่เกินมาตรฐาน และลงทะเบียนบัญชีสีเขียวกับกรุงเทพมหานคร
5. ติดตั้งระบบ CEMs ในโรงงานที่มีหม้อไอน้ำ (Boiler) และแก้ไขค่ามาตรฐาน NOx SO2 และ TSP ให้เข้มข้นยิ่งขึ้น ซึ่งได้รับความร่วมมือจากกระทรวงอุตสาหกรรมในการยกร่างกฎหมาย
6. ลดการเผาทางการเกษตรของจังหวัดโดยรอบกรุงเทพมหานคร โดยใช้กลไกเขตควบคุมมลพิษในการทำข้อตกลงร่วมกัน ซึ่งกรุงเทพมหานครได้เริ่มหารือกับจังหวัดนครนายกแล้วเมื่อวันเสาร์ที่ 25 ตุลาคม 2568 ที่ผ่านมา
7. ยกระดับการแจ้งเตือนค่าฝุ่น ผ่าน Cell Broadcast อยู่ระหว่างหารือกับกรมป้องกันและบรรเทาสาธารณภัย พัฒนาระบบการพยากรณ์สถานการณ์ฝุ่นล่วงหน้า 3-7 วัน และให้ประชาชนแจ้งปัญหาเกี่ยวกับฝุ่น PM2.5 ผ่าน Traffy Fondue รวมทั้งการติดตั้ง Super Station Real Time เพื่อวิเคราะห์องค์ประกอบของฝุ่น PM2.5 แบบเรียลไทม์
8. จัดทำห้องปลอดฝุ่น ในศูนย์พัฒนาเด็กก่อนวันเรียนและระดับชั้นอนุบาล 1-3 ในโรงเรียนสังกัดกรุงเทพมหานครให้ครบทุกห้อง
9. Work From Home ในปีนี้เรามีเป้าหมายคนเข้าร่วม 300,000 คน จึงขอเชิญชวนลงทะเบียนเข้าร่วมเป็นเครือข่าย Work From Home ซึ่งเราจัดทำแนวทางไว้ 2 รูปแบบคือ เมื่อกรุงเทพมหานครประกาศขอความร่วมมือ และ Work From Home ต่อเนื่องอย่างน้อยสัปดาห์ละ 1 วัน ตลอดเดือนมกราคมถึงเดือนมีนาคม 2569
10. ปลูกต้นไม้ล้านต้น เพื่อเป็นแนวกำแพงในการกรองฝุ่น โดยเฉพาะในพื้นที่โซนตะวันออกของกรุงเทพมหานคร ซึ่งตอนนี้มีประชาชนลงทะเบียนปลูกต้นไม้แล้วกว่า 2.2 ล้านต้น
จากประสบการณ์ที่ได้ติดตามโครงการ Green List Plus ไปจริง ทำให้เห็นความตั้งใจอย่างแรงกล้าในการแก้ปัญหาฝุ่น PM2.5 ของกรุงเทพมหานครและหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง โดยมาตรการที่โดดเด่นคือการขยายความร่วมมือกับค่ายรถยนต์และศูนย์บริการรถ เพื่อเชิญชวนประชาชนนำรถมาเปลี่ยนน้ำมันเครื่องและไส้กรองอากาศ ซึ่งเป็นวิธีที่ง่ายแต่มีประสิทธิภาพสูงในการลดฝุ่นที่เกิดจากการเผาไหม้ไม่สมบูรณ์ นอกจากนี้ ยังได้รับสิทธิพิเศษ อาทิ ส่วนลดและบัตรกำนัล ที่สะท้อนให้เห็นว่าโครงการนี้ไม่ได้เน้นแค่เรื่องสิ่งแวดล้อมเท่านั้น แต่ยังคำนึงถึงสิทธิประโยชน์ของผู้เข้าร่วมเพื่อจูงใจให้มีส่วนร่วมกันอย่างกว้างขวาง อีกหนึ่งมาตรการที่น่าสนใจคือ เขตมลพิษต่ำ (LEZ) ที่ขยายขอบเขตการควบคุมรถประเภทหนักเข้มงวดกว่าเดิม ช่วยลดฝุ่นจากยานพาหนะได้อย่างเป็นรูปธรรม พร้อมกับการกำหนดมาตรฐานค่าควันดำที่เข้มข้นมากขึ้น เป็นตัวอย่างที่ดีของการบังคับใช้กฎหมายอย่างจริงจัง ผมยังประทับใจการสื่อสารและแจ้งเตือนของโครงการ ที่พัฒนาเทคโนโลยี Cell Broadcast เพื่อให้ประชาชนได้รับข้อมูลสถานการณ์ฝุ่นในเวลาจริงและพยากรณ์ล่วงหน้า ซึ่งช่วยให้สามารถเตรียมตัวรับมือได้ดีขึ้น นอกจากนี้การตั้งเป้าปลูกต้นไม้ถึงล้านต้นเป็นความคิดที่ยั่งยืน สอดคล้องกับความต้องการสร้างชุมชนสีเขียวในระยะยาว การเชิญชวนให้ประชาชนเข้าร่วม Work From Home ยังเห็นเป็นการลดการใช้รถยนต์ส่วนบุคคลในช่วงที่อากาศแย่ลง ซึ่งถือเป็นแนวทางที่ได้ประโยชน์กับทุกฝ่าย ทั้งสุขภาพและสิ่งแวดล้อม จากภาพรวมที่ได้เห็น ผมเชื่อว่าโครงการนี้ไม่เพียงแต่ลดฝุ่น PM2.5 แต่ยังสร้างวัฒนธรรมความร่วมมือเพื่อเมืองที่น่าอยู่อีกด้วย แนะนำให้ทุกคนลองเข้าร่วมโครงการ Green List Plus และลงทะเบียนในเว็บไซต์ที่กำหนด เพื่อร่วมกันผลักดันกรุงเทพฯ ให้เป็นเมืองที่มีอากาศดีและยั่งยืนไปด้วยกัน
