โอวาทธรรมพ่อแม่ครูบาอาจารย์#วันครู
วันนี้เป็นวันครูเป็นวันสำคัญยิ่ง พวกเราได้รับการศึกษาอันดับแรกจากพ่อแม่ พ่อแม่เป็นครูคนแรกของบุตรธิดาซึ่งเรียกว่าบุพพาจารย์ ต่อมาก็เป็นครูอาจารย์ที่สอนในระดับประถมมัธยม ไปจนถึงมหาวิทยาลัย ปริญญาตรี โท เอก ตามลำดับ นี่คือวิชาทางโลก วิชาทางโลกเรียนไม่มีที่สิ้นสุด จะเรียนมากขนาดไหนก็ไม่สิ้นสุด เพราะว่าวิชาทางโลกกว้างขวางกว้างไกล
ครู หรือ ครุ แปลว่าหนัก เป็นผู้มีจิตใจหนักแน่น จิตใจโอบอ้อมอารี จิตใจมองไกล ช่วยเหลือชุมชนประเทศชาติ ครูบาอาจารย์เป็นผู้นำของชุมชนท้องถิ่น เป็นคนสำคัญของท้องถิ่น เพราะ ครูบาอาจารย์เป็นผู้สอนลูกสอนหลานให้รู้จักคุณธรรมศีลธรรม จริยธรรม จึงถือว่าครูบาอาจารย์เป็นบุคคลสำคัญในท้องถิ่นที่มองข้ามไม่ได้
การเป็นครูอาจารย์ให้ภูมิใจในวิชาชีพ การเป็นครูบาอาจารย์ต้องเป็นบุคคลที่สมบูรณ์ เป็นผู้มีจิตวิญญาณในการเป็นครูจริงๆ ครูที่ดีต้องแนะนำดี ให้เรียนดี บอกศิลปะให้สิ้นเชิง ไม่ปิดบังอำพราง ยกย่องให้ปรากฏในหมู่เพื่อนฝูง จะไปในทิศไหนไม่ให้อดอยาก อันนี้คือครูดี ชีวิตของครูต้อง แนะนำดีคือเห็นลูกศิษย์มาให้แนะนำดี ให้เรียนดี บอกศิลปะให้สิ้นเชิงไม่ปิดบังอำพราง ตัวที่สามนี้สำคัญ
ถ้าเป็ นครูที่แท้จริงแล้วเวลาสอนก็สอนอย่างตั้งอกตั้งใจ อยากให้ลูกศิษย์มีความรู้ความฉลาดจริงๆ การสอนแนะนำดีให้เรียนดี บอกศิลปะให้สิ้นเชิง ไม่ปิดบังอำพราง ยอย่องให้ปรากฏในเพื่อนฝูง จะไปทิศไหนไม่ให้อดอยาก นี่คือหน้าที่ครูอาจารย์
หน้าที่ของศิษย์เมื่อเห็นครูอาจารย์มา ก็ลุกขึ้นต้อนรับ เข้าไปคอยรับใช้ ด้วยเชื่อฟัง ด้วยอุปัฏฐาก ด้วยเรียนศิลปวิทยาโดยเคารพ นี่หลักคำสอนของพระพุทธศาสนา พระพุทธเจ้าท่านสอนไว้หมด ระหว่างครูกับศิษย์จะปฏิบัติต่อกันอย่างไร
หลวงพ่ออินทร์ถวาย สันตุสสโก
จากพระธรรมเทศนา “เทศน์ในโอกาสวันครู”
แสดงธรรมเมื่อวันที่ ๑๖ มกราคม ๒๕๔๙
วันครูเป็นวันที่ชวนให้เราไตร่ตรองถึงบทบาทและหน้าที่อันยิ่งใหญ่ของครูในสังคม ทั้งนี้ครูไม่ได้หมายถึงผู้สอนในห้องเรียนเท่านั้น แต่รวมถึงพ่อแม่ผู้เป็นครูคนแรกของตนเอง ซึ่งบทบาทนี้ส่งผลต่อการปลูกฝังคุณธรรมและพฤติกรรมตั้งแต่เด็กจนโต ผมเองเคยมีโอกาสได้เรียนรู้จากครูบาอาจารย์หลายท่านซึ่งทำให้เข้าใจว่า "การเป็นครู" ต้องมากกว่าการสอนเนื้อหาในตำรา เพราะครูที่ดีต้องมีจิตใจหนักแน่นและโอบอ้อมอารี มีความอดทนและพร้อมจะช่วยเหลือศิษย์ให้ก้าวหน้าอย่างแท้จริง สิ่งที่ผมประทับใจคือ หลักการสอนที่ไม่ปิดบังอำพรางความรู้ และยินดีแบ่งปันศิลปะทั้งปวงให้ศิษย์อย่างเต็มใจ เพื่อให้ศิษย์สามารถนำไปใช้ประโยชน์ในชีวิตจริงได้อย่างสร้างสรรค์ นอกจากนี้ ครูที่ดีต้องมีความซื่อสัตย์และพัฒนาให้นักเรียนรู้จักคุณธรรม จริยธรรม เพื่อเป็นผู้ใหญ่ที่ดีของสังคม ในฐานะศิษย์ เรามีหน้าที่ลุกขึ้นต้อนรับครูด้วยความเคารพ เรียนรู้ด้วยความตั้งใจ และปฏิบัติอย่างนอบน้อม ทั้งนี้เพื่อแสดงว่าเราเห็นคุณค่าของบทบาทครู และพร้อมที่จะรับผิดชอบต่อการเรียนรู้ของตนเอง การปฏิบัติตามหลักดังกล่าวนี้สอดคล้องกับคำสอนของพระพุทธเจ้าที่เน้นความสัมพันธ์และความรับผิดชอบระหว่างครูและศิษย์ สุดท้ายนี้ วันครูจึงไม่ใช่เพียงวันแห่งการระลึกถึงครูผู้ให้ความรู้เท่านั้น แต่ยังเป็นวันที่ย้ำเตือนให้เราทุกคนเคารพและตระหนักถึงความสำคัญของการศึกษา การเรียนรู้ และการดูแลซึ่งกันและกันในสังคมที่เราต่างแวดล้อมอยู่
