เพราะไม่มีเลยหมกมุ่นกับมัน จิตวิทยานี้มีจริงไหม?

ลองมาฟังทฤษฎีจิตวิทยาที่เกี่ยวข้องกับความต้องการของมนุษย์กันดีกว่าค่ะ

1️⃣ทฤษฎีลำดับขั้นความต้องการ (Abraham maslow)

แนวคิดนี้เชื่อว่ามนุษย์มีความต้องการเป็นลำดับขั้น

“ความต้องการพื้นฐาน->ความปลอดภัย->ความรักและการยอมรับ->การถูกยกย่อง->การเติมเต็มตัวเอง”

ถ้าความต้องการใดขาด เราจะโฟกัสหรือหมกมุ่นกับมันเป็นพิเศษ เช่น ขาดความรัก —> ก็จะหมกมุ่นกับความสัมพันธ์

2️⃣ ทฤษฎีชดเชยปมด้อย (Alfred adler)

ว่ากันว่าเมื่อเรารู้สึกด้อยหรือขาดบางอย่าง คนเราจะพยามชดเชย ซึ่งบางครั้งก็ชดเชยจนเกินพอดีจนหมกมุ่น

เช่นถ้ารู้สึกไร้อำนาจ ก็จะพยามกดขี่คนอื่นเพื่อให้ตัวเองดูมีอำนาจ

3️⃣ทฤษฎีจิตวิเคราะห์ของซิกมันฟอยล์

ทฤษฎีนี้ทุกคนอาจจะเคยได้ยิน เรื่องเกี่ยวกับ “การขาดหรือความต้องการที่ไม่ได้รับการตอบสนองในวัยเด็ก” จะก่อให้เกิดจิตขับในจิตไร้สำนึก ซึ่งอยู่ใต้จิตใต้สำนึกของเรา

ทำให้เกิดการติดค้างทางพัฒนาการ กลายเป็นการหมกมุ่นบางอย่างในวัยผู้ใหญ่

4️⃣แนวคิด Scarcity Mindset (Sendhi Mullainathan & Eldar Shafir)

เคยได้ยินคำว่า “ เสียเงินไม่ว่าเสียหน้าไม่ได้ ” กันบ้างมั้ยคะ

หลักการทางจิตวิทยานี้ว่าด้วยเรื่องของความกลัวที่จะไม่มีในสิ่ง ๆ นั้น ถ้าคนอื่นมีแล้วเราไม่มีก็จะเกิดความกลัวขึ้นมา หรือความรู้สึกที่กลัวจะพลาดสิ่งพิเศษ จนลืมมองด้านบวกของตัวเอง

เป็นความรู้สึกเหมือนการสูญเสียแม้ว่าสิ่งนั้นตัวเองจะไม่ได้มีตั้งแต่แรก แต่แค่คิดว่าจะไม่ได้รับเหมือนคนอื่นก็เกิดความรู้สึกเหมือนจะสูญเสียขึ้นมา

จึงรู้สึกเหมือนขาดแคลน และก็หมกมุ่นเอาแต่คิดถึงเรื่องนั้นตลอด เพื่อเติมเต็มตัวเอง (จนบางทีลืมไปว่าไม่ได้มีตั้งแต่แรกซะหน่อย)

🥹 ไหนใครอ่านมาถึงตรงนี้แล้วรู้สึกว่ามีข้อไหนที่บังเอิญเคยตรงกับตัวเองในบางช่วงเวลาบ้างมั้ยคะ🥲

บางครั้งคนเราก็เป็นแค่มนุษย์ตัวเล็ก ๆ มีบ้างที่เกิดความรู้สึกอิจฉา ความรู้สึกมองว่าคนนั้นได้ดี เพราะมีสิ่งช่วยนี่นา คนนั้นเจ๋งกว่า ไม่ใช่เพราะความสามารถของเค้าหรอกแต่เพราะว่าเค้ามีสิ่งที่เหนือกว่า

อย่างเช่น

💌ในการสมัครงาน ผู้สมัครงานที่ตกรอบอาจจะโทษคนที่ผ่านเข้ารอบว่าเค้าสวยกว่า เพราะมองเห็นแค่ความสวย แต่ไม่ได้มองว่าคนนั้นมีความสามารถอะไรบ้าง ซึ่งบางทีเค้าก็อาจจะมีความสามารถด้วย แต่เราจะมองแค่จุดที่เราขาด

💵 หรือบางครั้ง ก็จะมีคนที่ชอบดูถูกคนอื่นในวงสนทนา เพื่ออ้างว่าเป็นเรื่องตลกขบขัน ให้เพื่อนหัวเราะ แต่จริงๆแล้วเป็นการกลบปมด้อยของตัวเอง โดยการทำให้คนอื่นดูแย่กว่า

เรื่องแบบนี้ก็เกิดขึ้นได้นะคะ เพราะเราก็เป็นแค่มนุษย์หนึ่งเท่านั้น แต่ทางที่ดีก็อย่าอิจฉาใครเลยค่ะ มันไม่มีประโยชน์หรอกเนาะ เอาเวลาอิจฉามาพัฒนาตัวเองดีกว่านะ

แต่อย่างว่า… บางคนไม่ได้อยากพัฒนาตัวเอง แต่แค่อยากอิจฉาเฉย ๆ อันนี้ก็ปล่อยเขาไปเถอะค่ะ🙂‍↕️

#จิตวิทยา #ทฤษฎี #พัฒนาตนเอง