5 สัญญาณว่าเรากำลัง “ไม่มีสติ” โดยไม่รู้ตัว

ถ้าใครกำลังสงสัยว่า “เรากำลังไม่มีสติอยู่ไหม” ฉันเคยอยู่ในจุดนั้นเหมือนกันค่ะ บางวันไม่ได้มีเรื่องดราม่า แต่ในหัววุ่นมาก เหมือนหลอดไฟในหัวติดๆ ดับๆ ไอเดียกับความคิดลอยเต็มไปหมด แล้วก็เหนื่อยแบบอธิบายไม่ถูก สิ่งที่ช่วยฉันได้คือ “สังเกตให้ทัน” ว่าตอนนี้ใจเราหลงไปทางไหน แล้วค่อยดึงกลับมาอย่างนุ่มนวล ไม่ต้องดุตัวเองนะ เพราะการกลับมามีสติไม่ใช่การบังคับให้ใจนิ่ง แต่คือการรู้ตัวว่าเผลอไปแล้ว วิธีเช็กและดึงสติกลับมาแบบทำได้จริง (ลองเลือกทำทีละข้อ) 1) หยุด 3 วินาทีก่อนตอบสนอง ถ้ารู้ตัวว่ากำลังจะสวนทันที (หงุดหงิด เผลอพูด เผลอทำ) ให้หยุดแค่ 3 วินาที แล้วหายใจเข้าลึกๆ 1 ครั้ง ฉันใช้ประโยคสั้นๆ ในใจว่า “ขอพักก่อน” แค่นี้ช่วยลดคำพูดที่มานั่งเสียใจทีหลังได้เยอะ 2) กลับมาที่ร่างกาย (เพราะร่างกายอยู่ปัจจุบันเสมอ) ตอน “ร่างกายอยู่ตรงนี้ แต่ใจไม่อยู่” ให้ถามตัวเองเบาๆ ว่า - ตอนนี้เท้าสัมผัสพื้นยังไง? - มือกำลังจับอะไรอยู่? - ไหล่เกร็งไหม? การรับรู้สัมผัสเล็กๆ เหมือนเล่นหมากรุกกับใจตัวเอง คือค่อยๆ เดินหมากกลับมาที่ปัจจุบัน 3) จัดการความคิดวนซ้ำด้วยการเขียน “หนึ่งหน้า” เวลาคิดซ้ำเรื่องเดิม ฉันจะเขียนลงกระดาษ 5 บรรทัดพอ: เกิดอะไรขึ้น / ฉันรู้สึกอะไร / ฉันกลัวอะไร / ฉันควบคุมอะไรได้ / ก้าวเล็กๆ ต่อไปคืออะไร การเขียนทำให้เรื่องที่ replay ในหัวออกมาอยู่ข้างนอก และเรามองมันได้ชัดขึ้น 4) แยก “กังวล” ออกจาก “วางแผน” ความกังวลคือคิดล่วงหน้าแล้วใจตึง แต่การวางแผนคือคิดล่วงหน้าแบบมีขั้นตอน ลองถามว่า “ถ้าเกิดขึ้นจริง ฉันทำอะไรได้ 1 อย่าง?” แล้วทำแค่นั้นพอ ที่เหลือปล่อยไว้ก่อน 5) รีเซ็ตตอนใจตึงเหนื่อยแบบไม่มีสาเหตุ ฉันชอบใช้สูตรง่ายๆ 10 นาที: ดื่มน้ำ/ลุกยืดตัว/มองออกหน้าต่างหรือรับแสงแดดอ่อนๆ บางครั้งความเหนื่อยไม่ใช่ปัญหาใหญ่ แค่ระบบเราใช้พลังไปกับความคิดที่ฟุ้งมากเกิน สุดท้าย ถ้าวันไหน “ไม่มีสติ” มากๆ ให้จำไว้ว่าแค่รู้ตัวว่าหลงไป นั่นก็คือสติแล้วค่ะ เราไม่ต้องสมบูรณ์แบบ แค่ค่อยๆ กลับมาหาตัวเองใหม่ได้เรื่อยๆ