How to be SLE, want to be better, what to do?
หลายคนถามเราบ่อยมากว่า “โรคแพ้ภูมิตัวเอง (SLE) ควรกินอะไร” เพราะพอเป็นแล้วมันไม่ใช่แค่กินยาอย่างเดียว แต่เรื่องอาหาร การพักผ่อน และความเครียดมีผลกับอาการจริง ๆ (อย่างน้อยเป็นประสบการณ์ที่เราเจอเอง) อาหารไม่ได้รักษาให้หายขาด แต่ช่วย “ลดอักเสบ” และช่วยให้ร่างกายฟื้นตัวดีขึ้นได้ ถ้าเริ่มปรับไวพอ ชีวิตประจำวันจะง่ายขึ้นเยอะ สิ่งที่เราโฟกัสเป็นหลักคือ “กินให้สม่ำเสมอ + เลือกอาหารต้านอักเสบ” 1) กลุ่มที่เราเน้นกินบ่อย (ช่วยลดอักเสบ) - ปลาไขมันดี: แซลมอน ซาร์ดีน ปลาทู/ปลาทะเล (โอเมกา-3) ถ้าหากินยากก็สลับด้วยเมล็ดแฟลกซ์ เมล็ดเจีย วอลนัท - ผักหลากสี: ผักใบเขียว (คะน้า ปวยเล้ง) บรอกโคลี แครอต ฟักทอง เพราะได้สารต้านอนุมูลอิสระ ช่วยเรื่องการอักเสบ - ผลไม้ที่หวานไม่จัด: เบอร์รี่ ฝรั่ง แอปเปิล ส้ม (ถ้าไม่ระคายกระเพาะ) เราจะเน้น “พอดี” ไม่กินทีละเยอะ - ธัญพืชไม่ขัดสี: ข้าวกล้อง ข้าวไรซ์เบอร์รี่ ขนมปังโฮลวีต ช่วยให้อิ่มนาน น้ำตาลไม่แกว่ง - โปรตีนย่อยง่าย: ไข่ เต้าหู้ อกไก่ ถั่วต่าง ๆ (ถ้าไม่แพ้) เพราะร่างกายต้องซ่อมแซมตัวเองตลอด 2) อาหารที่เรา “ระวัง/ลด” เพราะทำให้อักเสบง่าย - ของทอด น้ำมันเก่า ฟาสต์ฟู้ด และของแปรรูป (ไส้กรอก แฮม เบคอน) เราพยายามลดให้เหลือนาน ๆ ที - น้ำตาลและเครื่องดื่มหวาน: ชานม น้ำอัดลม ขนมหวาน เพราะทำให้พลังงานขึ้นเร็วลงเร็ว รู้สึกเพลียกว่าเดิม - โซเดียมสูง: บะหมี่กึ่งสำเร็จรูป อาหารสำเร็จรูป น้ำจิ้มเยอะ ๆ โดยเฉพาะคนที่มีบวม/ความดัน หรือกินสเตียรอยด์อยู่ ยิ่งต้องระวัง - แอลกอฮอล์: เราเลี่ยงเป็นหลัก เพราะบางคนมีผลกับตับ/การอักเสบ และอาจชนกับยาบางตัว 3) ทริคจัดมื้อแบบทำตามได้จริง - จัดจานง่าย ๆ: ครึ่งจานเป็นผัก + 1/4 โปรตีน + 1/4 คาร์บไม่ขัดสี - ถ้าอ่อนเพลียมาก: เลือกเมนู “ย่อยง่าย” เช่น ข้าวต้มปลา ซุปผัก เต้าหู้ต้มจืด แทนการฝืนกินของหนัก - ดื่มน้ำให้พอ: เราจะจิบน้ำทั้งวัน ไม่รอให้กระหาย (ช่วยเรื่องเพลียและเวียนหัวบางวัน) 4) ข้อสำคัญที่อยากย้ำ (จากคนเป็น SLE เหมือนกัน) - กินยาให้ตรงเวลา และพักผ่อนให้พอคือพื้นฐานที่สุด อาหารเป็นตัวช่วยเสริม ไม่ใช่ตัวแทนยา - ถ้ามีไตอักเสบ/โปรตีนรั่ว หรือคุณหมอจำกัดโปรตีน-โพแทสเซียม-ฟอสฟอรัส ให้ยึดตามคำแนะนำแพทย์ก่อนเสมอ เพราะ “SLE แต่ละคนไม่เหมือนกัน” ถ้าใครยังงง ๆ ว่าจะเริ่มปรับการกินยังไง ลองเริ่มแค่อย่างเดียวก่อน เช่น ลดของทอด/น้ำหวาน 1 อย่าง แล้วค่อยเพิ่มผักในมื้อถัดไป ทำทีละนิดแต่สม่ำเสมอ เรารู้สึกว่าอันนี้เปลี่ยนชีวิตได้จริงค่ะ
