Simplify fractions #math #fraction #test
เวลาทำโจทย์เรื่องเศษส่วน เรามักเจอคำว่า “Simplify” บ่อยมาก ซึ่งในคณิตศาสตร์ simplify แปลว่า “ทำให้อยู่ในรูปอย่างง่าย/อย่างต่ำ” หรือพูดง่าย ๆ คือ “ย่อเศษส่วน” ให้เหลือตัวเลขเล็กที่สุดแต่ค่าเท่าเดิม 1) เศษส่วนที่เท่ากัน คืออะไร เศษส่วนที่เท่ากัน (equivalent fractions) คือเศษส่วนที่มีค่าเท่ากัน แม้หน้าตาจะต่างกัน เช่น 1/2 = 2/4 = 3/6 เพราะเรา “คูณ” หรือ “หาร” ทั้งเศษและส่วนด้วยจำนวนเดียวกัน (ที่ไม่ใช่ศูนย์) ค่าเศษส่วนจะไม่เปลี่ยน - หลักจำง่าย: คูณ/หาร “ทั้งบนและล่าง” ด้วยเลขเดียวกัน = ได้เศษส่วนที่เท่ากัน 2) วิธีทำเศษส่วนอย่างต่ำ (Simplify) แบบเร็ว วิธีที่ฉันใช้บ่อยคือ “หารด้วยตัวหารร่วมมาก (หรม. หรือ GCD)” ของเศษและส่วน ตัวอย่าง: 18/24 - หรม.(18,24)=6 - 18÷6 / 24÷6 = 3/4 สรุป: 18/24 simplify แล้วได้ 3/4 ถ้าหรม.หาไม่ถนัด ให้ค่อย ๆ ตัดด้วยตัวประกอบร่วมที่เห็นก่อนก็ได้ เช่น 18/24 หาร 2 ได้ 9/12 แล้วหาร 3 ได้ 3/4 (สุดท้ายเหมือนกัน) 3) เงื่อนไข/สัญลักษณ์เกี่ยวกับเศษส่วนที่ควรรู้ - เส้นเศษส่วน “/” หรือขีดเศษส่วน หมายถึงการหาร เช่น a/b = a ÷ b - ตัวส่วน (b) ห้ามเป็น 0 เพราะหารด้วยศูนย์ไม่ได้ - ถ้ามีเครื่องหมายลบ: -a/b = a/(-b) = -(a/b) ได้เหมือนกัน แต่เวลาตอบนิยมใส่ลบไว้ข้างหน้าเศษส่วนจะอ่านง่ายกว่า - ถ้าเป็นเศษส่วนซ้อน (เช่น (a/b)/(c/d)) ให้ระวังวงเล็บ และมักเปลี่ยนเป็นการคูณกลับด้านเพื่อจัดรูป 4) multiply แปลว่าอะไร (ในโจทย์คณิต) multiply แปลว่า “คูณ” เช่น multiply 3 by 4 = 3×4 5) วิธีคูณเศษส่วน (พร้อมทริคลดรูปก่อนคูณ) กติกาพื้นฐาน: (a/b)×(c/d) = (a×c)/(b×d) ตัวอย่าง: 2/3 × 9/10 ถ้าคูณตรง ๆ จะได้ 18/30 แล้วค่อย simplify เป็น 3/5 แต่ทริคที่ช่วยลดเลขคือ “ตัดทอนก่อนคูณ” - 2 กับ 10 ตัดด้วย 2 → เหลือ 1 กับ 5 - 9 กับ 3 ตัดด้วย 3 → เหลือ 3 กับ 1 แล้วค่อยคูณ: (1×3)/(1×5)=3/5 ถ้าทำตาม 3 ขั้นนี้—หาค่าร่วม, ตัดให้ลงตัว, แล้วคูณ—จะลดข้อผิดพลาดได้เยอะมาก และทำให้คำสั่ง Simplify ในข้อสอบไม่น่ากลัวเลย
