6สัญญาณน้ำตาลในเลือดสูง #เภสัชอธิราช #เภสัชอธิราช

เวลาคนถามว่า “น้ำตาลตกอาการเป็นยังไง” ส่วนใหญ่จะนึกถึงอาการหน้ามืด มือสั่น ใจสั่น เหงื่อออก ทั้งที่บางครั้งอาการคล้ายๆ กันกับตอนน้ำตาลสูงหรือเครียด/นอนน้อยได้เหมือนกัน เลยอยากสรุปแบบที่ฉันใช้เช็กตัวเองง่ายๆ ให้เห็นภาพชัดว่า “น้ำตาลต่ำ (Hypoglycemia)” ต่างจาก “น้ำตาลในเลือดสูง (Hyperglycaemia)” ยังไง และควรทำอะไรต่อ อาการน้ำตาลตก (น้ำตาลต่ำ) ที่พบบ่อย - หิวมากแบบเฉียบพลัน หิวจนมือไม้สั่น - มือสั่น ใจสั่น เหงื่อออก ตัวเย็น ซีด - มึนงง เวียนหัว ปวดหัว ตาลาย - หงุดหงิดง่าย สมาธิลด พูดไม่ค่อยรู้เรื่อง - ในรายที่หนักขึ้นอาจสับสน เดินเซ ชัก หรือหมดสติได้ (อันนี้ควรรีบไปโรงพยาบาล) ทริคที่ช่วยแยก “ต่ำ” กับ “สูง” แบบคร่าวๆ - น้ำตาลต่ำมักมาไว: อยู่ดีๆ ก็หิวจัด มือสั่น เหงื่อแตก โดยเฉพาะถ้าอดอาหาร ออกกำลังกายหนัก หรือกินยาลดน้ำตาล/ฉีดอินซูลิน - น้ำตาลสูงมักค่อยเป็น: กระหายน้ำ ปากแห้ง ปัสสาวะบ่อยปริมาณมาก หิวบ่อย อ่อนเพลีย สายตาพร่า และแผลหายช้า (อาการในภาพก็เน้นกลุ่มนี้) ถ้าเริ่มมีอาการสงสัยน้ำตาลตก ควรทำยังไง (แนวทางที่คนทั่วไปทำได้) 1) ถ้าวัดน้ำตาลปลายนิ้วได้ ให้รีบวัดก่อน จะช่วยตัดสินใจแม่นขึ้น 2) ถ้าวัดไม่ได้แต่มีอาการชัดเจน ให้กินคาร์บดูดซึมเร็วประมาณ 15 กรัม เช่น น้ำหวาน/น้ำผลไม้ 1 แก้วเล็ก หรือกลูโคสเจล/เม็ดกลูโคส 3) รอ 15 นาทีแล้วประเมินอาการซ้ำ (หรือวัดซ้ำถ้ามีเครื่อง) ถ้ายังไม่ดีขึ้นให้กินเพิ่มอีกครั้ง 4) หลังอาการดีขึ้น ค่อยตามด้วยอาหารมื้อหลัก/ของว่างที่อยู่ท้อง เพื่อกันตกซ้ำ ค่าตรวจน้ำตาลที่คนชอบถาม (ไว้เป็นกรอบอ้างอิง) - FPG (น้ำตาลหลังอดอาหาร) ปกติจะอยู่ต่ำกว่า 100 mg/dL, ช่วงเสี่ยง 100–125 mg/dL และตั้งแต่ 126 mg/dL ขึ้นไปเข้าข่ายเบาหวาน (ต้องยืนยันตามแพทย์) - HbA1c ปกติต่ำกว่า 5.7%, ช่วงเสี่ยง 5.7–6.4%, และตั้งแต่ 6.5% ขึ้นไปเข้าข่ายเบาหวาน - การเจาะปลายนิ้วแบบไม่ต้องอดอาหาร (บางที่เรียก FCG) ถ้าน้อยกว่า 110 mg/dL มักถือว่าโอเค, 110–129 mg/dL เริ่มเสี่ยง และตั้งแต่ 130 mg/dL แนะนำยืนยันด้วย FPG/ตรวจเพิ่มเติม ควรไปพบแพทย์เมื่อไหร่ - น้ำตาลตกแล้วมีอาการรุนแรง/หมดสติ/ชัก หรือเป็นบ่อยโดยไม่รู้สาเหตุ - คุณเป็นเบาหวานและมีอาการต่ำบ่อย (อาจต้องปรับยา/อาหาร/เวลาออกกำลังกาย) - มีอาการน้ำตาลสูงร่วมด้วย เช่น ปัสสาวะบ่อย กระหายน้ำ ปากแห้ง สายตาพร่า แผลหายช้า สุดท้าย ถ้าคุณกังวลว่าอาการที่เป็น “น้ำตาลตกจริงไหม” วิธีที่ชัวร์ที่สุดคือมีเครื่องวัดปลายนิ้วติดบ้าน แล้วจดช่วงเวลาที่เกิดอาการ (ก่อนอาหาร/หลังอาหาร/หลังออกกำลังกาย) จะช่วยให้แพทย์วิเคราะห์ได้ง่ายและปรับการดูแลได้ตรงจุดมากขึ้นค่ะ/ครับ