อย่าพึ่งกินเมล็ดเจียถ้ายังไม่รู้สิ่งนี้
ตอนแรกเรากินเมล็ดเจียเพราะเห็นว่า “ไฟเบอร์สูง อิ่มนาน” ใส่ในโยเกิร์ต/สมูทตี้แล้วอยู่ท้องดีมาก แต่พอกินไปสักพักถึงรู้ว่า ถ้ากินไม่ถูกวิธี เมล็ดเจียก็มี “โทษ” และ “ข้อเสีย” ได้เหมือนกัน เลยสรุปสิ่งที่ควรรู้ก่อนกินไว้เผื่อเป็นประโยชน์ค่ะ 1) ข้อเสียที่เจอบ่อย: ท้องอืด ท้องผูก หรือถ่ายเหลว เมล็ดเจียไฟเบอร์สูงมาก ถ้าเพิ่มปริมาณเร็วเกินไป ร่างกายปรับไม่ทัน อาจท้องอืด แน่นท้อง หรือบางคนท้องผูกได้ (โดยเฉพาะคนดื่มน้ำน้อย) แต่ถ้าบางคนไวต่อไฟเบอร์ อาจถ่ายเหลวแทน วิธีที่เราใช้คือเริ่มจากปริมาณน้อยก่อน แล้วค่อยเพิ่ม และต้องดื่มน้ำตามให้พอ 2) ความเสี่ยงสำคัญ: กินแบบแห้ง/ไม่แช่ อาจสำลักหรืออุดคอ เมล็ดเจียพองตัวเมื่อเจอน้ำ ถ้าตักกินแบบแห้งแล้วตามด้วยน้ำน้อย ๆ มีโอกาสพองตัวในคอหรือหลอดอาหาร ทำให้กลืนลำบากได้ (อันนี้หลายคนไม่รู้จริง ๆ) ทางที่ปลอดภัยคือแช่ให้พองก่อน หรือผสมในอาหารที่มีของเหลวอยู่แล้ว 3) โทษที่ต้องระวังสำหรับบางคน: ยาและโรคประจำตัว - คนที่กินยาละลายลิ่มเลือด/ยาต้านเกล็ดเลือด: เมล็ดเจียมีโอเมก้า-3 อาจมีผลต่อการแข็งตัวของเลือด ควรถามแพทย์ก่อนถ้ากินเป็นประจำ - คนที่คุมน้ำตาล/ใช้ยาลดน้ำตาล: ไฟเบอร์ช่วยชะลอการดูดซึม อาจทำให้น้ำตาลแกว่งได้ในบางคน ควรสังเกตอาการและปรึกษาผู้เชี่ยวชาญ - คนที่ความดันต่ำหรือกินยาลดความดัน: บางรายอาจต้องระวัง เพราะมีรายงานว่าเมล็ดเจียอาจช่วยลดความดัน 4) ใครควรเลี่ยงหรือกินแบบระวังเป็นพิเศษ คนที่มีปัญหากลืนลำบาก เด็กเล็ก ผู้สูงอายุที่สำลักง่าย คนที่ลำไส้แปรปรวน (IBS) หรือมีประวัติแพ้อาหารบางชนิด ควรเริ่มน้อยมาก ๆ และดูอาการ หากมีผื่น คัน แน่นหน้าอก ให้หยุดและพบแพทย์ 5) วิธีกินให้ปลอดภัย (ฉบับที่เราทำแล้วเวิร์ก) - แช่เมล็ดเจีย 10–20 นาที (หรือค้างคืน) ให้เป็นเจลก่อนค่อยกิน - เริ่ม 1 ช้อนชา/วัน แล้วค่อยเพิ่มตามความเหมาะสม - ดื่มน้ำให้พอในวันนั้น ๆ เพื่อช่วยให้ไฟเบอร์ทำงานดี - ถ้าเพิ่งเริ่ม อย่ากินพร้อมไฟเบอร์จัดจากหลายอย่างในมื้อเดียว เพราะอาจแน่นท้อง สรุปคือ เมล็ดเจียมีประโยชน์จริง ทั้งอิ่มนาน ไฟเบอร์สูง แต่ก็มีโทษ/ข้อเสียถ้ากินผิดวิธี โดยเฉพาะ “กินแห้ง” และ “กินเยอะเกินไปเร็วเกินไป” ใครมีโรคประจำตัวหรือกินยาอยู่ แนะนำเช็กกับแพทย์ก่อนเพื่อความปลอดภัยค่ะ
